Houdt u het nog allemaal bij? Al die miljarden die in de financiele markten gestopt worden? Ik begrijp er helemaal niets meer van. Nou is het feit dat ik het niet meer begrijp op zich niet iets waar de wereld van in paniek zou moeten raken, maar ik ben zelf echt de draad kwijt.

Tot vorig weekend begreep ik het nog, er moest hier en daar een lek gedicht worden, en het systeem mocht niet omvallen. Want als het systeem omvalt , is Leiden compleet in last en beschadigen we echt serieus de economie.

Toen de Ministers van Financien afgelopen weekend in Washington bijeenkwamen, dacht ik echt dat ze de beursen en de markten even op slot zouden gooien. Want het heeft totaal geen zin om handel toe te staan als er maar één groep is, nl verkopers. Dan duikelen de prijzen, dat veroorzaakt onnodig veel paniek, en dat leidt weer tot nóg lagere prijzen. Om die escalatie te voorkomen, leek het mij goed om de markten even te bevriezen, even tot zichzelf te laten komen.

Dat hebben de ministers niet gedaan, en in plaats daarvan lees ik elke dag nog hogere bedragen in de krant waar het gaat om steunoperaties. Ook lees ik dat de overheden de interbancaire markt garanderen (dus het lenen tussen de banken onderling). Dat betekent dus dat de banken al hun rotzooi die ze gemaakt hebben, kunnen verkopen aan de overheden. Het betekent ook dat ze vrijelijk onderling mogen handelen en dat de overheden (lees: belastingbetalers)  dit garanderen. Dat is net zoiets al een middagje Monopoly om echt geld spelen maar aan het einde van de middag krijgt iedereen zijn geld weer terug. Wat een schijnvertoning is dit!
Tot overmaat van ramp zie je zelfs na al deze forse ondersteunende ingrepen dat het nog steeds geen snars helpt. Helemaal niets. En het irriteert me dat ik dat nu al weken roep, maar dat er nog steeds ’oude ’medicijnen’ gebruikt worden voor een ziekte die alleen met een nieuw, revolutionair medicijn te bestrijden is. Heeft niemand Einstein dan begrepen?

De beurzen bewegen heftig van boven naar beneden, niemand is er rustiger van geworden, iedereen blijft nerveus handelen. De belastingbetaler betaalt de rekening van deze mislukte operaties. Zou men zich dat wel realiseren trouwens? Ik vraag het me af, volgens mij volgen de meeste mensen het allang niet meer.

Ik begrijp er dus niets meer van, en het irriteert me dat ik het niet begrijp en ik zal u zeggen waarom. Volgens mij komen de banken hiermee wel zo ongelofelijk met de schrik vrij, dat is niet normaal meer. Eerst creerden ze een enorme vertrouwenscrisis door hun interbancaire handel en al hun gestructureerde producten, waarmee ze zichzelf in de jaren daarvoor nog zo rijk hadden gemaakt. Vervolgens zeiden ze tegen de overheid dat die vertrouwenscrisis een groter probleem was voor de belastingbetaler dan voor de
aandeelhouder van de bank, en toen mocht dus de belastingbetaler voor de schade opdraaien. Normaal gesproken zou je dan verwachten dat de overheid de schuld namens de belastingbetalers gaat verhalen op de veroorzakers van de ellende, de banken en hun bestuurders. Maar nee, het feest gaat gewoon door, want alles is immers van top tot teen door de overheid gegarandeerd. De banken  en hun bankiers mogen rustig verder hun gang gaan, hun spel is ’een loterlij zonder nieten’ geworden. En u en ik betalen dat allemaal. Wat een gotspe!
Het 4e kwartaal is inmiddels begonnen, en dus begint het ‘bonusseizoen’ weer  bijna. Denkt u dat we dit een jaartje gaan overslaan na wat er gebeurd is? Laat me niet lachen, ik heb er jaren tussen gezeten. Denkt u nu echt dat die bankiers - schaamtevol over wat er gebeurd is in 2008 - zullen afzien van een bonus?
De belastingbetaler aan wie het te danken is dat de banken uberhaupt nog bestaan, is dezelfde belastingbetaler die straks de bonus van de bankier mag betalen. En dat terwijl de bankier de in voorgaande jaren ontvangen bonussen zou moeten teruggeven aan de maatschappij die hem of haar in de afgelopen weken ‘van het haakje’ gehaald heeft.
De conclusie is een duidelijke oproep en die luidt als volgt. Wouter Bos, iedere € 1 die dit jaar door een bank aan bonus betaald wordt, is verkapte belastingsubsidie vanuit de overheid. Dus grijp in! De bankensector is allang geen private sector meer, maar een nutssector waarbij de overheid (dus de belastingbetaler) het risico draagt. Laat ze dan ook geen bonussen meer betalen, zou ik zeggen. Contractuele verplichtingen ten spijt, want die contracten waren ook niets waard geweest als de overheid de financiele sector had laten vallen.

Tot grote overmaat van ramp horen we de laatste dagen dat ook de lokale overheden, gemeentes en provincies, geld hadden staan bij de Ijslandse bank die failliet is gegaan. Een paar jaar geleden nog hadden we de crisis rondom Ceteco, en het feit dat oa de Provincie Zuid-Holland daar geld in had geinvesteerd. Nu blijkt dat een aantal gemeentes en provincies gezamenlijk het ongelofelijke bedrag van € 220 miljoen kwijtgeraakt zijn omdat dat op ‘deposito’ stond bij de Ijslandse prijsvechter. Zijn we nu echt helemaal gek geworden? Wat denken ze wel niet dat ze met publiek geld, geld van de belastingbetalers, mogen doen?  Ik mag hopen dat er binnen de overheid korte metten wordt gemaakt met de ambtenaren en politici die voor dit drama verantwoordelijk zijn. Maar liefst € 220 miljoen verloren, door stupide gespeculeer van lokale overheden: het is om verdrietig van te worden.

Voor het eerst in deze crisis begin ik me ook slachtoffer te voelen.

Alle gegevens onder voorbehoud van typefouten
Rutger Koopmans.
Standaardsite gemaakt met website software van Ziber | Design De Graaf & Partners